Sakarya Havai Fişek Patlaması

Sakarya Havai Fişek Patlaması Bilirkişi Raporu: Baştan Sona İhmal

Yurt

YASADIŞI ÜRETİM VE DEPOLAMA YAPILMIŞ

Sakarya’nın Hendek ilçesinde 3 Temmuz’da 7 kişinin hayatını kaybettiği, 127 kişinin yaralandığı havai fişek fabrikasındaki patlamaya ilişkin hazırlanan bilirkişi raporu tamamlandı. Raporda; yasal sınırların üzerinde patlayıcı depolandığı belirtildi; Çin Mahallesi’nde (fabrikada laboratuvar ve depoların bulunduğu kısım) yasadışı şekilde üretim ve depolama yapıldığı belirtildi.

Patlama büyüklükleri, sayısı ve zamanlarının belirlenmesi amacıyla 11 kişiden oluşan heyet tarafından hazırlanan 200 sayfalık bilirkişi raporu, Hendek Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildi.

Sakarya Üniversitesi kampüsünde yer alan SAU1 deprem kayıt istasyonu geniş bant kayıtlarının incelendiği belirtilen raporda, 4 büyük patlama sürecinin gerçekleştiği, patlamaların evresinin 1 dakika 54 saniye sürdüğü bildirildi. Raporda, olay yerinin keşfi sırasında 6 patlama çukuru görüldüğü ifade edilerek, zamanca ilk ve büyüklükçe en büyük patlama sürecinin işyerinin Çin Mahallesi kısmındaki misket deposu, ilaç eleme yeri ve misket laboratuvarıyla ilişkili olduğunun değerlendirildiği kaydedildi.

TOPLAM 29 TON TNT’YE EŞ DEĞER 6 PATLAMA

Raporda 6 patlamaya ilişkin şu bilgiler verildi: 5 ton 700 kilogram gök bombası (13 ton 396 kilogram TNT’ye eş değer) patlamasında 19 metre çapında; 4 ton 82 kilogram gök bombası (9 ton 595 kilogram TNT’ye eş değer) patlamasında 17 metre; 1 ton 106 kilogram gök bombası (2 ton 599 kilogram TNT’ye eş değer) patlamasında 11

metre; 831 kilogram gök bombası (1 ton 953 kilogram TNT’ye eş değer) patlamasında 10 metre; 53 kilogram gök bombası (125 kilogram TNT’ye eş değer) patlamasında 4 metre; 831 kilogram gök bombası (1 ton 953 kilogram TNT’ye eş değer) patlamasında 10 metre çapında çukur oluştu.

Raporda, depolarda sütrelerin bulunmadığı ve güvenlik mesafelerinin yasal değerlere uymadığına işaret edilerek, şu tespitlere yer verildi: “Çin Mahallesi’nde patlama çukurlarının olduğu bölgede toplam olarak denklem 1’e göre 10 ton 183 kilogram patlayıcı birikimi olduğu ifade edilebilir. Denklem 3’e göre ise yaklaşık 30 ton civarındadır. Bu bölgedeki depolar ve misket üretim bölgelerinde yasal sınırların üzerinde patlayıcılar depolanmıştır. 2 Temmuz 2020 tarihindeki depo kayıtlarında piroteknik patlayıcıların toplam miktarı 41 ton 281 kilo 38 gramdır.

Buna ilave olarak 5 tondan fazla miktarda Kosova için piroteknik materyal üretilmiştir. Sonuç olarak Çin Mahallesi’nde yasal olmayan bir şekilde ve tüzüğe aykırı olarak depolama ve üretim yapılmıştır.”

BARAKADAN DEPOLARIN RUHSATI YOK

Patlayıcı mamullerin muhafaza edildiği depolarda herhangi bir olası patlama, parlama ve

yangın etkilerine karşı yapısal anlamda hiçbir önlem alınmadığının, hepsinin patlamadan sonra

büyük yangında kullanılamaz hale geldiğinden anlaşıldığına dikkat çekilen raporda, söz konusu depolar arasında herhangi bir sütre (siper) yapılmadığı gibi güvenlik mesafelerine de dikkat

edilmediğinin belirlendiği kaydedildi. Havai fişek fabrikasının yerleşkesinde bir sığınak yapısına ait proje hazırlandığı ve resmi makamlarca onaylanmasına rağmen bu tür elzem ve

önemli bir yapının sahada inşa edilmediğinin belirlendiği anlatılan raporda, “İdari binanın ikinci katına ait kullanım ruhsatı olmadığı gibi arazinin kuzeyinin uç kısmında depo amaçlı kullanılan irili ufaklı baraka türünden yapıların da ruhsat kayıtlarına ulaşılamamıştır” tespitinde bulunuldu.

GÜVENLİK ÖNLEMLERİ ALINMAMIŞ

Raporda, yıkılmamış binalarda yapılan incelemelerde parlama, patlama tehlikesi olan binalarda kıvılcım çıkarabilecek elektrikli cihazlar konulduğu, tehlike bölgelerine uzatma kablolarıyla elektrik çekildiği, makine tamiratları yapılırken elektrik bağlantılarında güvenlik kurallarına uyulmadığı, bağlantı noktalarında sızdırmazlık özelliğinin bozulduğu, statik elektriğe karşı yeterli tedbirlerin alınmadığı, çalışanların kontrolünün muntazaman yapılmadığı, gelişen teknolojiyi kullanarak alınabilecek güvenlik önlemlerinin alınmadığının görüldüğü bildirildi.

DEPO BAŞINA 3 KATI FAZLA MALZEME

Raporda, patlayıcı materyallerin depolandığı toplam alanın 2 bin 400 metrekare olduğu belirtilerek, “Depo başına yaklaşık 6 ton patlayıcı/kimyasal içerik bulunduğu görülmektedir. İlgili mevzuata göre bu depoların minimum 2 ton kapasiteli patlayıcı madde muhafaza yapıları olarak ele alınması gerekirdi” ifadeleri yer aldı.

NE OLMUŞTU

Sakarya’nın Hendek ilçesi Yukarıçalıca mevkiinde yaklaşık 15 dönüm üzerine kurulu havai fişek fabrikasında meydana gelen patlamaya ilişkin gözaltına alınan aralarında fabrika sahibi Yaşar Coşkun’un da bulunduğu 5 şüpheli tutuklanmış, bir zanlı ise adli kontrol şartıyla serbest bırakılmıştı.

Kontrollü imha amacıyla Adapazarı ilçesi Taşkısığı mevkisine getirilen fabrikadaki patlayıcıların, 9 Temmuz’da 11.35 sıralarında kamyondan indirildiği sırada meydana gelen patlamada da 3 asker şehit olmuş, 8 jandarma personeli ile kamyon şoförü yaralanmıştı.

Etiketler

Yorumunuzu Buraya Yazın